Robert Verlinden
Docent theorie en praktijk
Er is de laatste weken heel wat te doen rond elektronisch aanmelden voor de pleziervaart in Vlaanderen. De ene hoort iets over een nieuwe app, de andere vraagt zich af of AIS nu verplicht wordt, en intussen blijft ook de vraag leven wat je als pleziervaarder vandaag nu eigenlijk precies moet doen.
Het goede nieuws? Het is minder ingewikkeld dan het soms lijkt.
Voor de pleziervaart geldt vandaag in Vlaanderen geen algemene elektronische meldplicht. VisuRIS zegt dat zelfs heel letterlijk: pleziervaart hoeft — en kan — niet elektronisch te melden in Vlaanderen. Een waterwegenvergunning blijft wel nodig. Vaar je langs meerdere sluizen, dan kan je dat traject nog altijd melden bij de eerste sluis.
Wat er wél veranderd is, is dat er sinds 3 april 2026 een nieuwe digitale mogelijkheid bij is gekomen: de Flanders Boating-app. Die app werd door De Vlaamse Waterweg gelanceerd voor de pleziervaart en laat schippers toe om tijdens het varen hun locatie te delen en bediening aan te vragen voor bruggen en sluizen. De app is gratis en is gekoppeld aan een persoonlijk VisuRIS-account.
De app is nieuw, maar niet alles is plots verplicht
Dat is misschien wel de belangrijkste nuance.
De komst van de app betekent niet dat elke pleziervaarder voortaan verplicht elektronisch moet aanmelden. De Vlaamse Waterweg presenteert de app als een gebruiksvriendelijk alternatief voor wie geen AIS of marifoon gebruikt. Pleziervaartuigen die vandaag al over AIS en marifoon beschikken, mogen die systemen gewoon blijven gebruiken.
Met andere woorden: de app is er nu, en ze kan bijzonder handig zijn, maar op basis van de officiële communicatie is ze vandaag geen algemene verplichting voor de pleziervaart.
Vanaf wanneer is de app beschikbaar?
Daar is wél een duidelijke datum voor: 3 april 2026. Sinds die dag kunnen pleziervaarders in Vlaanderen de Flanders Boating-app downloaden en gebruiken. De app laat toe om je locatie door te geven, brug- en sluisbediening aan te vragen, en bevat daarnaast ook extra functies zoals NTS-berichten, vaarregels en de mogelijkheid om meldingen te doen.
Dat maakt de app vooral interessant voor wie eenvoudiger en zonder aparte boordapparatuur met de waterwegbeheerder wil communiceren.
En wat met AIS?
Ook daar ontstaat snel verwarring.
Voor de doorsnee pleziervaarder is er vandaag geen algemene AIS-verplichting aangekondigd. De Vlaamse Waterweg zegt net dat de app bedoeld is als dienstverlening voor vaartuigen die niet onder de AIS-verplichting vallen.
Het Algemeen Politiereglement voor de Scheepvaart op de Binnenwateren maakt wel duidelijk dat er voor kleine schepen regels gelden wanneer ze AIS gebruiken. Een klein schip dat AIS gebruikt, mag alleen bepaalde toegelaten AIS-types gebruiken, het toestel moet goed functioneren en de ingevoerde gegevens moeten overeenkomen met de werkelijke gegevens van het schip. Bovendien moet een klein schip dat AIS gebruikt ook uitgerust zijn met een marifooninstallatie voor het schip-schipverkeer, die goed werkt en voor ontvangst is ingeschakeld.
Dat is een belangrijk verschil:
AIS gebruiken is niet hetzelfde als AIS moeten hebben.
Dus wat is vandaag verplicht voor de pleziervaarder?
Vandaag is de situatie voor Vlaanderen eigenlijk vrij duidelijk.
Een pleziervaarder heeft geen algemene elektronische meldplicht zoals de beroepsvaart. Een waterwegenvergunning blijft wel nodig. Wie meerdere sluizen passeert, kan dat nog steeds melden bij de eerste sluis. Sinds 3 april 2026 is er daarnaast de Flanders Boating-app als nieuw hulpmiddel om locatie te delen en bediening aan te vragen. Wie al met AIS en marifoon werkt, mag dat blijven doen.
Wat je dus vandaag nog níet correct kan zeggen, is dat “de app nu verplicht is voor iedereen” of dat “AIS voortaan verplicht is voor alle pleziervaartuigen”. Daarvoor vind ik in de officiële Vlaamse communicatie op dit moment geen basis.
Waarom dit toch belangrijk is om op te volgen
Ook al is niet alles verplicht, de richting is wel duidelijk: De Vlaamse Waterweg wil de communicatie rond bruggen, sluizen en routeverloop voor de pleziervaart verder digitaliseren en vereenvoudigen. De app moet volgens de officiële aankondiging bijdragen aan meer veiligheid, betere voorspelbaarheid en een vlottere doorstroming van het vaarverkeer.
Voor pleziervaarders is het dus zeker nuttig om nu al te begrijpen wat het verschil is tussen klassiek melden, varen met AIS en marifoon, en werken via de nieuwe app. Niet alles is verplicht, maar het is wel duidelijk dat digitale ondersteuning almaar belangrijker wordt.
Tot slot
Wie vandaag als pleziervaarder in Vlaanderen het water op gaat, moet dus vooral dit onthouden: er is geen algemene elektronische meldplicht, maar er is sinds 3 april 2026 wél een nieuwe, gratis Flanders Boating-app beschikbaar. Die app is bedoeld om locatie te delen en brug- of sluisbediening aan te vragen, vooral voor wie geen AIS of marifoon gebruikt. AIS blijft mogelijk, maar is voor de gewone pleziervaart niet plots algemeen verplicht geworden.
En net daarom is goede, heldere informatie op dit moment zo belangrijk: er verandert iets, maar niet alles tegelijk — en zeker niet alles verplicht.
